Poradnik - naprawa butów wspinaczkowych

Dlaczego warto naprawić buty wspinaczkowe?

Wygoda: Rozbicie i dopasowanie się do stopy nowych butów zajmuje zazwyczaj całkiem sporo czasu. Dopiero po tym procesie buty uzyskują najlepszą precyzję oraz czucie. Jednak z czasem guma na podeszwie ulega wytarciu i buty, mimo że idealnie dopasowane, nie pracują już tak dobrze. Wymiana zużytej podeszwy w takich butach pozwala nie tylko zachować ich dopasowanie, ale przywraca też pierwotne parametry i precyzję.
Koszt: Naprawa butów wspinaczkowych jest opcją znacznie tańszą niż zakup nowej pary. Dotyczy to zwłaszcza butów z górnej półki.

Na czym polega naprawa butów?

Naprawa butów wspinaczkowych najczęściej dotyczy uszkodzeń i zużycia gumy na podeszwie oraz na przedniej części buta. Najprostszym przypadkiem jest wymiana samych podeszw, tzn. usunięcie starej gumy i zastąpienie jej nową warstwą naklejaną na gorąco z użyciem najnowszych materiałów i technologii. Proces ten przywraca oryginalne właściwości buta. W sytuacji kiedy but uległ większemu zużyciu na czubku konieczna może się okazać również wymiana rantów. Po takiej pełnej naprawie buty otrzymują zarówno nowe ranty jak i podeszwę.

Kiedy konieczna jest naprawa?

Najszybciej zużyciu ulega podeszwa oraz ranty w okolicy czubka buta. Dlatego też dobrze jest regularnie sprawdzać grubość podeszwy na samym czubku. Najlepsze efekty uzyskuje się jeśli nie doszło do całkowitego zużycia podeszwy na czubku, oraz jeśli nie zostały uszkodzone ranty. W praktyce oznacza to, że jeśli grubość podeszwy na czubku wynosi ok. 20-30% grubości pierwotnej, to jest to najlepszy moment na dokonanie naprawy. Zbyt duża utrata grubości podeszwy jest niebezpieczna i wiąże się zazwyczaj ze znacznym pogorszeniem precyzji buta. Zaokrąglony czubek nie pracuje poprawnie na małych stopniach, gorsze jest też czucie skały i łatwiej o uszkodzenia rantu lub przecięcia szwów wewnętrznych. Inaczej mówiąc, jeśli zaczynamy odczuwać dyskomfort, to jest to sygnał aby bliżej przyjrzeć się butom i nie zwlekać z naprawą.
Warto pamiętać: Nie przecieraj rantów! W porę wykonana wymiana samej podeszwy gwarantuje najlepsze zachowanie pierwotnych parametrów buta.

Jaką grubość gumy wybrać na podeszwę?

1. Cieńsza guma (4 mm) sprawia, że but będzie miał lepsze czucie i będzie bardziej precyzyjny. Równocześnie cieńsza podeszwa ulega szybszemu zużyciu i daje bardziej 'miękkiego' buta.
2. Zalety grubszej gumy (5 mm) to większa sztywność buta po podklejeniu oraz większa trwałość przy nieco słabszym czuciu.
Wybór grubości podeszwy jest więc kompromisem pomiędzy precyzją (cieńsza guma) a trwałością (grubsza guma).

Więcej szczegółowych informacji dotyczących doboru gumy na podeszwę można znaleść w dziale technicznym poradnika.

Co to są ranty?

Rant to cienki pasek gumy, który otacza przód i boki buta i zawija się pod podeszwę. Ranty w sporym stopniu decydują o kształcie czubka buta oraz są bazą, do której jest przyklejona podeszwa.

Kiedy ranty ulegają uszkodzeniu?

Podczas wspinania zawsze występuje mniejszy lub większy kontakt rantów ze skałą. Powoduje to, że z czasem ranty ulegają stopniowemu wytarciu. Szybkość zużycia rantów w dużym stopniu zależy od stylu wspinania i rodzaju formacji (np. haczenie palców stopy i wspinanie w rysach bardzo mocno obciążają ranty).
Bardzo szybkie zużycie rantów występuje również wtedy, gdy dopuścimy do nadmiernego zużycia podeszwy na czubku buta. Wspinając się dalej w takich butach zamiast podeszwy zaczynamy obciążać gumę rantów. W ekstremalnych przypadkach, po przetarciu rantu, może również dojść do uszkodzenia szwów oraz wewnętrznej konstrukcji buta.

Im mniej uszkodzeń, tym mniejsza ingerencja i lepszy efekt naprawy!

Jak mogę ustalić czy wymiana rantów jest konieczna?

1. Jeśli guma na rantach w okolicy czubka buta jest przetarta, ma widoczne nacięcia, przekłucia lub wyraźnie wyczuwalny pod palcem spadek grubości, wówczas wymiana rantów jest konieczna.
2. Nawet jeśli ranty nie mają wyraźnych przetarć miejscowych, ich stan ogólny może być na tyle zły (co widać najlepiej po usunięciu starej podeszwy), że wymiana ich będzie niezbędna. W przeciwnym przypadku uszkodzenie rantu mogłoby nastąpić niedługo po wymianie podeszwy na nową pozbawiając świeżo podklejone buty swojej funkcji.
W razie wątpliwości najlepiej zdać się na naszą ocenę i wybrać opcję 'Według uznania'.

Jak wykonujemy ranty?

Każdy but posiada swój charakterystyczny profil i geometrię, które powodują, że będąc idealnym dla jednej stopy zupełnie nie leży na innej. O kształcie buta decydują ranty oraz cholewka (materiał wewnętrzny, szycie).
Wymianę rantów przeprowadzamy bardzo starannie. Nie stosujemy uniwersalnego wzoru, każdy model traktujemy indywidualnie, dopasowując ranty zgodnie z kształtem fabrycznym. W ten sposób staramy się, aby buty zachowały jak najwięcej ze swojej pierwotnej geometrii.

Czy mogę naprawić tylko ranty butów bez wymiany podeszwy?

Wymiana samych rantów nie jest możliwa. Wynika to z konstrukcji buta wspinaczkowego, bowiem podeszwa jest przyklejona do rantów i jej zeszlifowanie jest konieczne do wymiany rantów.

Ile razy można podklejać buty?

Zazwyczaj, w przypadku butów w dobrym stanie, nieuszkodzonych i niezużytych nadmiernie, pierwsze dwa podklejenia dają bardzo dobre rezultaty.
Przy kolejnych podklejeniach, lub przy większych uszkodzeniach, trzeba liczyć się ze stopniową utratą pierwotnych cech buta i pogorszeniem precyzji. Wynika to z utraty fasonu buta, będącej skutkiem naturalnego zużycia oraz wszelkich operacji wykonywanych na bucie podczas napraw. Dodatkowo, w przypadku butów wykonanych ze skóry naturalnej, następuje naturalne 'rozbicie się' buta z czasem i powiększenie jego rozmiaru o 1/4 do 1/2 numeru.

Jak najlepiej dbać o buty?

1. Czyść zabrudzenia butów oraz podeszwy wilgotną szmatką z wodą i mydłem.
2. Nie susz butów na grzejniku lub za pomocą innego intensywnego źródła ciepła.
3. Nie zostawiaj butów w bagażniku nagrzanego samochodu - bardzo wysokie temperatury osłabiają klejenie, a w skrajnych przypadkach mogą spowodować odspojenie podeszwy.
4. Nie zostawiaj butów na dłuższy okres na słońcu - promienie UV niszczą gumę.
5. Dbaj o higienę po wspinaniu - nie zostawiaj mokrych butów w plecaku, pozwól butom wyschnąć na otwartym powietrzu. Przechowuj buty w suchym i przewiewnym miejscu.
6. Zdejmuj buty po wspinaniu, ponieważ chodzenie w nich przez dłuższy czas powoduje zdefasonowanie (utratę kształtu) i sprzyja uszkodzeniom pięty.
7. Sprawdzaj grubość gumy na czubku buta, nie pozwól aby doszło do uszkodzenia rantów, przyślij buty do naprawy odpowiednio wcześnie.

© 2010-2018 Friction